नेता दोषी होइनन्, हाम्रो व्यवहार र सोच नै परिवर्तनको मूल चाबी हो

काठमाडौं, जेठ २०– नेपालमा सबैथोकको दोष नेतालाई दिने चलन छ। “देश बिग्रियो” भन्ने गुनासो हामी चिया पसल, सार्वजनिक गाडी, फेसबुक कमेन्ट, र टिकटक लाइभमा हरेक दिन सुन्छौं। तर यो कथनको दोस्रो पक्ष कमै बोलिन्छ — देश बिग्रियो हामी सुध्रिएनौं भन्ने यथार्थ।

गुनासो मात्र होइन, आत्मसमीक्षा पनि चाहिन्छ

एक सामान्य अनुभव – Indrive मार्फत बालाजुबाट नक्साल जान खोज्ने एक प्रयोगकर्ताले अलिकति बढी भाडा अफर गरे, तर अधिकांश चालक Offline भए। केहीले त दोब्बर भाडा मागे। यही चालकहरू, जसले भोलि “सरकारले लुट्यो” भन्छन्, आज एक सामान्य यात्रुबाट लुट्न खोजिरहेका थिए।

नेताले देश बिगारे कि हामीले?

सामान्य नागरिकका व्यवहारमा पनि अनेक अनैतिकता देखिन्छ –

१. ट्राफिक नियम उल्लंघन

२. सस्तो सामानकै लागि ठगिनु

३. सेवा दिने बेला गैरजिम्मेवारी

४. कर नतिर्ने बहाना

५. अफिसको समयमा फेसबुक चलाउने

यी सबै व्यवहारले संकेत गर्छ – समस्या व्यवस्थामा मात्र होइन, हाम्रो संस्कारमा पनि छ।

नेताहरू समाजको प्रतिबिम्ब हुन्

हामी जसलाई जिताउँछौं, उसले हाम्रो सोच, आचरण र प्राथमिकता बोकेको हुन्छ। यदि हामी सानोतिनो अवसरमा स्वार्थी हुन्छौं भने, सत्तामा पुगेपछि ती मानिसहरूबाट न्याय, इमान र पारदर्शिता अपेक्षा गर्नु असम्भव हुन्छ।

सुधार चाहिएको छ भने, सुरुवात आफ्नै घरबाट गरौं

१. सडकमा अनुशासन अपनाऔं

२. सार्वजनिक सेवा प्रयोग गर्दा नियम पालना गरौं

३. फेसबुकमा गुनासोभन्दा व्यावहारिक सुझाव लेखौं

४. भाडा लिने बेलामा ईमानदार बनौं

५. जनताको सेवा गर्ने पेशामा भ्रष्ट आचरण नगर्ने प्रण गरौं

सत्ता र सिण्डिकेटको गठजोड: पसिनाबाट मुनाफा, जनताबाट लुट

निष्कर्ष: दोष दिनु सजिलो, सुधार गर्नु कठिन

देशको सुधार नेताबाट सुरु हुँदैन — त्यो नागरिकबाट सुरु हुन्छ। जब हामी आफू सुध्रिन्छौं, तब नेतृत्व पनि सुध्रिन्छ।
त्यसैले जब तपाईं फेरि “देश बिग्रियो” भन्नुहुन्छ, एकपल्ट ऐनामा हेर्नुहोस्। देश बिग्रियो हामी सुध्रिएनौं -तपाईंको सानो सुधारले देशलाई ठूलो परिवर्तन तिर डोर्याउन सक्छ।